آبیاری سنتی در قطب کشاورزی کشور/ رفع معضل کمبود آب در اردبیل نیازمند مدیریت مصرف

0
155

با وجود اینکه مجموع طول رودخانه های استان اردبیل به سه هزار و ۴۴۶ کیلومتر می رسد، عدم مدیریت مناسب آب از مبدا تا مقصد موجب شده اردبیل در حوزه آبداری کشاورزی، صنعتی و حتی مصرفی با مشکلاتی مواجه شود.

اردبیل نیوز: افزایش جمعیت از یک سو و توسعه زمین های کشاورزی از سوی دیگر موجب شده است موضوع تامین آب به یکی از مهمترین چالش های مدیران استان اردبیل تبدیل شود.

ضرورت فرهنگ سازی برای مدیریت بهینه آب، آب رسانی مناسب به روستاها، مصرف بهینه آب در اراضی کشاورزی، احداث سدهای معیشتی، ساماندهی بستر رودخانه ها و  کاهش خسارت سیل از جمله دغدغه هایی است که در سال گذشته بارها در کارگروه های مختلف استان طرح شد و نهایتا دغدغه مدیریت آب استان به سال جاری نیز انتقال یافت.

کمبود بارش و تهدید خشکسالی

مدیر کل مدیریت بحران استانداری اردبیل یکی از مهمترین دلایل ضرورت مدیریت منابع آبی استان را کمبود بارش می داند.

علی اسلامی در این خصوص به خبرنگار مهر گفت: در سال های اخیر اردبیل بارش های قابل توجهی را تجربه نکرده است و در ماه های زراعی مهر، آبان، دی و بهمن سال گذشته بارشی کمتر از حد نرمال برای اردبیل ثبت شد.

کاهش حجم بارش و عدم پاسخگویی نیاز موجود دلیل بود تا در سال گذشته اعضای ستاد بحران تشکیل کارگروه تخصصی خشکسالی در اردبیل را خواستار شوند.

 این در حالی است که از طول سه هزار و ۴۴۶ کیلومتری رودخانه های اردبیل تاکنون فقط ۷۳.۳۵ کیلومتر ساماندهی شده است.

سد معیشتی راه حال توسعه کشاورزی

اسلامی اضافه کرد: تاکنون در این استان ۱۱۰ کیلومتر از رودخانه ها لایروبی و بازگشایی و هزار و ۷۷۸ کیلومتر تعیین حد بستر و حریم شده است.

در عین حال رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان اردبیل یکی از راه حل های توسعه کشاورزی استان را احداث سدهای معیشتی و بهره برداری مناسب از منابع آبی می داند.

ضرورتی که با وجود تاکید چند ساله مسئولان سدهای بهره برداری شده را به رقم شش و سدهای در دست اجرا را به رقم ۲۰ رسانده است.

عادل عبدایمانی معتقد است کشاورزی محور توسعه استان است و نمی توان نیاز آبی این حوزه را نادیده گرفت. با وجود اینکه به ایجاد سدهای معیشتی و تامین نیاز آبی بخش کشاورزی از این مسیر است.

یکی از اساتید دانشگاه های اردبیل معتقد است اراضی کشاورزی حتی آب موجود خود را درست مصرف نمی کنند.

مصرف آب اراضی کشت سیب زمینی اردبیل مدیریت شود

قدیر نوری به خبرنگار مهر گفت سیب زمینی از جمله محصولات پر مصرف آب کشاورزی است که کاشت آن در سال های اخیر به یکی از تهدیدات منابع آبی استان تبدیل شده است.

وی با بیان اینکه سیب زمینی به نسبت سایر محصولات کشاورزی برای تولید ماده واحد خشک آب بیشتری نیاز دارد، تاکید کرد: کاشت مکرر و بدون مدیریت سیب زمینی موجب شده سطح ذخایر آب های زیر زمینی استان با افت قابل توجهی همراه باشد.

نوری معتقد است در صورتی که راهکار مناسبی ارائه نشود نمی توان به آینده تولید این محصول در اردبیل امیدوار بود.

وی با بیان اینکه  سالانه ۸۰۰ هزار تن سیب زمینی در اردبیل تولید می شود، اضافه کرد: از نظر کیفیت محصول تولیدی استان رتبه ممتاز در کشور را داراست.

عضو هیئت علمی دانشگاه محقق اردبیلی تاکید کرد: برای حفظ حجم تولید و ارتقا کیفی و کمی آن باید منابع آبی مدیریت شده و شیوه های درست به کشاورزان آموزش داده شود.

این اظهارات بر اساس دانش علمی و مطالعه چند ساله اساتید دانشگاهی به عنوان هشداری به مسئولان طرح شد تا خلاء آموزش و فرهنگ سازی را تاکید کند.

با این وجود نه تنها از آموزش کشاورز اثری در مزارع و باغات اردبیل دیده نمی شود بلکه نزدیک به ۹۲درصد آب بخش کشاورزی با هدر رفت همراه بوده و در اراضی درست مصرف نمی شود.

آبیاری نوین ضرورت کشاورزی اردبیل

برخی کارشناسان دلیل این هدر رفت را نگاه سنتی به حوزه آبداری بخش کشاورزی می دانند. بطوریکه مدیر کل آب منطقه ای استان اردبیل با ابراز تاسف از هدر رفت ۹۲ درصدی آب در اراضی کشاورزی معتقد است کشاورزی اردبیل نیازمند شیوه های نوین آبیاری است.

داود نجفیان افزود: با وجود اینکه طرح آبیاری قطره ای در کشاورزی استان یک آرمان است، ضروری است با تعامل دستگاه ها و آموزش کشاورز پیاده شود.

وی تاکید کرد: توسعه کشاورزی به شیوه سنتی جایگاه خود را از دست داده و کشاورزی نیازمند شیوه های نوین است.

نجفیان با تاکید به اینکه آبیاری قطره ای یکی از شیوه های نوین و مورد نیاز کشاورزی است، افزود: با این وجود آبیاری در اردبیل همچنان به شیوه تحت فشار صورت می گیرد.

افت فشار دغدغه آپارتمان نشین ها

اما مشکلات مدیریت آبی استان مختص بخش کشاورزی نبوده و اردبیل در تامین مصرف آب شرب نیز با مشکلاتی مواجه است.

بررسی میزان تکمیل و توسعه تصفیه خانه ها و ساماندهی مجتمع های آبرسانی تامین آب شهرها نشان می دهد تامین آب شرب سالم و بهداشتی یکی از دغدغه های اغلب شهرستان های استان است.

تاجایی که مدیر کل آب و فاضلاب استان اردبیل از افت فشار آب در اردبیل خبر داد و تصریح کرد: به علت افزایش تراکم ساختمان ها در شهرها، افزایش مصرف مقطعی از جمله خانه تکانی و عدم رعایت شهروندان و کنترل کارکرد مصرف آب نسبت به سایر ماه های سال، فشار آب بویژه در طبقات بالا با مشکلاتی مواجه است.

عبدالحسین حسن زاده خواستار مدیریت مصرف آب در بخش خانگی شد و تاکید کرد: مدیریت مصرف آب در خانه ها به منظور خدمات رسانی مطلوب ضروری است.

فرهنگی که از جای خود تکان نخورد

حسن زاده بیان داشت: با این وجود اغلب خانواده ها خود را درگیر مدیریت مصرف نکرده و تغییری در این خصوص ایجاد نمی کنند، در حالی که بخش خانگی می تواند به یکی از محل های صرفه جویی آب تبدیل شود.

تاکید کارشناسان مدیریت آبی استان به تغییرات فرهنگی مصرف آب در حالی است که ۳۰ درصد از آب شرب اردبیل هدر رفت بوده و در حال حاضر دغدغه مدیریت آب در منازل مسکونی احساس نمی شود.

شستشوی اتومبیل و سایر لوازم به مدت طولانی، باز بودن شیر آب حتی در شستشو های کوتاه مدت و بی توجهی به هدر رفت آب در تجهیزات فرسوده شیر آلات از جمله مواردی است که در اغلب منازل اردبیلی ها مشاهده می شود.

با وجود اینکه اجرای برنامه های مناسب، اطلاع رسانی و ارائه درست آمارها از سوی مسئولان و جلب مشارکت شهروندان می تواند فرهنگ مصرف آب اردبیل را تغییر دهد، تاکنون برنامه مدونی در این راستا اجرا نشده است.

مایه حیات اردبیل در انتظار تدبیر جدی مدیران ارشد استان در سال جدید است تا اردبیل به جای هدر دادن پتانسیل های خود بتواند بهترین استفاده را از منابع آبی خود داشته باشد.

…………………………..

گزارش: ونوس بهنودمهر

انتشار مطالب خبری و تحلیلی رسانه‌های داخلی و خارجی در مجله اینترنتی ملکانه لزوما به معنای تایید محتوای آن نیست و صرفا جهت اطلاع کاربران از فضای رسانه‌ای بازنشر می‌شود. ما در ملکانه به هوش و ذکاوت مخاطبانمان باور داشته و با رعایت بی طرفی در پوشش و انتقال خبر به آنها، امکان تفسیرخبرها را مطابق با خواستشان فراهم می سازیم. همچنین ما به تمام نظرات کاربران احترام می گزاریم و از شما بابت وقتی که صرف نوشتن نظر می نمایید سپاسگذاریم.

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید