»   دسته‌بندی نشده  »   با تشكر از اصغر فرهادی!
۲۵ آبان ۱۳۹۲ , ساعت ۲۱:۱۴

دستاورد آبرومندانه ای در اجرا؛ يادداشت حمید سلجوقی برای «قاعدۀ تصادف»

با تشكر از اصغر فرهادی!

فيلم داستان يك گروه جوان تئاتر را روايت می كند كه در آستانۀ سفر به خارج جهت اجرای نمايششان با مشكلی پيش بينی نشده مواجه می شوند. پدر بازيگر نقش اصلی نمايش (با بازی ندا جبرائيلی) درست يك روز مانده به سفر، ساز مخالفت كوك می كند و اجازه همراهی دخترش با گروه را نمی دهد.

بهنام بهزادی پس از تجربه غافلگيركننده «تنها دو بار زندگی می كنيم» (در سال ۸۶) كه نويد حضور يك فيلمساز خوش آتيه در سينمای مستقل ما را می داد، «قاعده تصادف» ای را ساخته كه نه به اندازه فيلم اولش مهم و خاص اما به هر حال يكی از بهترين های به نمايش در آمده در سال سينمايی پيش رو به شمار می رود.

فيلم داستان يك گروه جوان تئاتر را روايت می كند كه در آستانۀ سفر به خارج جهت اجرای نمايششان با مشكلی پيش بينی نشده مواجه می شوند. پدر بازيگر نقش اصلی نمايش (با بازی ندا جبرائيلی) درست يك روز مانده به سفر، ساز مخالفت كوك می كند و اجازه همراهی دخترش با گروه را نمی دهد.

بهزادی موفق شده در لوكيشنی محدود و محيطی بسته و با به كارگيری يك شيوه جسورانه در اجرا (كه در موردش صحبت خواهيم كرد) با استفاده از روايت خطی داستانی رئال از زندگی به تصوير بكشد تا بدين شكل ادای دينی هم به ژانر اجتماعی و فضای فيلم های اصغر فرهادی كرده باشد. «قاعده تصادف» از نظر فرم، در بين فيلم های دست كم چند ساله اخير سينمای ايران يك فيلم شاخص و موفق است. می توان گفت بهزادی در «قاعده تصادف» تحت تأثير «دربارۀ اِلی…» فرهادی ست.

 Ghaedeye Tasadof 001 - با تشكر از اصغر فرهادی!

داستان يك و نيم خطی «قاعده تصادف» گرچه تكراری ست اما اين داستان در اجرا آنقدر خوش ساخت می شود و پرداختِ شخصيت ها همچنين سير توالی اتفاقاتی كه روند علت و معلولی شان به خوبی نوشته شده كه تا پايان بيننده را درگير می كند.

يكی از خوبی های فيلم بهزادی اين است كه هم در خنداندن بيننده اش موفق است و هم در خلق موقعيت هايی كه احساسات مخاطب را تحريك كند.

فصل آغازين فيلم يكی از بهترين شروع های چند سال اخير سينمای ماست كه از همان ابتدا، فيلمساز با رونمايی از تكنيك اجرايی پلان سكانس می خواهد نشانمان دهد آنچنان فاصله ای هم بين دنيای نمايش با دنيای واقعی نيست.

فيلمنامه «قاعده تصادف» يك نمونه كاملاً موفق در شخصيت پردازیست اما بهتر می شد اگر بيشتر به شخصيت مارتين پرداخته می شد و البته اين وسط شخصيت عموی شهرزاد (با بازی سروش صحت) يك شخصيت كاملاً اضافه و خنثی در داستان است.

وقتی در «قاعده تصادف»، شخصيت شهرزاد از داستان كنار گذاشته می شود ياد «تنها دو بار زندگی می كنيم» فيلمساز می افتم كه آنجا هم چنين اتفاقی برای شخصيت شهرزادش می افتد. اما در كل «قاعده تصادف» نسبت به ساخته اول بهزادی ساختار متفاوتی دارد و درست در نقطه مقابل «تنها دو بار زندگی می كنيم» كه فيلمی سرشار از خوشبينی و اميدبخشی بود، قصه ای می گويد كه در زيرلايه هايش (بر خلاف لحن و فضای نه چندان تلخش) تلخی و غم كمی نهفته نيست.

بهزادی نشان می دهد برخلاف بعضی ها كه ادعای ساخت فيلم خوبِ اجتماعی دارند اما تنها يك تصوير كلی از مسائل روز جامعه به تصوير می كشند و خود از درك ناقص اجتماعی شان رنج می برند، جامعه شناس خوبی ست.

پلان سكانس های طولانی فيلم كه از همان فصل ده دقيقه ای اول شروع می شود و تا آخر ادامه پيدا می كند بار ديگر نشان می دهد جسارت فيلمسازی را كه در سينمای ما به دنبال كسب تجربه های تازه است. اين پلان سكانس های طولانی می شوند زبان بصری روايت بهزادی. قطعاً استفاده از پلان سكانس به كمك بازيگران هم آمده و در حفظ حس آنها مؤثر بوده ضمن اينكه باعث شده بازی ها تا حدودی يكدست شود. از سويی ديگر نشان می دهد بهزادی چقدر به صحنه مسلط است.

امير جعفری اين بار در يك قالب متفاوت ظاهر شده و خيلی هم خوب ظاهر شده، پدر سنتی، مقيد و نگران شهرزاد. بازی اشكان خطيبی را اما اصلاً دوست ندارم، سوای اينكه به نظرم شخصيت «رهبر» گروه به خطيبی نمی آيد (اشكان از لحاظ كاريزماتيك با يك سرپرست مقتدر گروه يا به نوعی مدير خوب فاصله دارد)، حتی نوع راه رفتن وی را نمی پسندم. مارتين شمعون پور گرچه نقش خودش را بازی كرده اما بازی اش به دل می نشيند و يكی از بهترين مكمل های جشنواره گذشته بود. ندا جبرائيلی (شهرزاد) هرچند گاهی بی حس و كند ديالوگ می گويد اما بازی اش پذيرفتنی ست. گذشته از همه اينها كه تركيبِ استفاده از بازيگران حرفه ای در كنار چهره های تازه در فيلم بهزادی، بازی های يكدستی را شكل داده و عملكرد تيم بازيگرانِ «قاعده تصادف» نمره قبولی می گيرد اما اين بار فيلمساز موفق نشده از چهره های مستعدی همچون نگار جواهريان و عليرضا آقاخانی رونمايی كند.

اينكه به گواه من ِ نسل چهارمی، بهزادی توانسته به درك درست و قابل قبولی از دغدغه های فكری و در كل به فهم زبان اين نسل برسد مرهون همان سالها مطالعه و پژوهشی است كه در نشست پرسش و پاسخ به آن اشاره كرده است.

مسئله شكاف بين نسل ها و تفاوت های فكری رفتاری شان در «قاعده تصادف» به تصوير كشيده شده است. مسئله ای كليشه ای اما با اين تفاوت مهم كه نگاه فيلمساز به آدم هایی كه روايتشان می كند يك نگاه رئاليته  كاملاً محترم و بی طرف است.

اين بار برخلاف نود و خورده ای درصد از سريال ها، تله فيلم ها و البته فيلم های سينمايی جوان ها يك قشر محكوم ِ آسيب پذير دست و پا بسته كه در باتلاق خود ساخته ناشی از اشتباهات مكررشان فرو رفته اند، نيستند. جوان هايی می بينيم كه هدف درست دارند، هدفشان برايشان روشن است و پای هدفشان ايستاده اند. اشتباه هم طبيعتاً می كنند اما مسئوليت اشتباهشان را می پذيرند. «قاعده تصادف» نمونه يك اجتماعی ِ خوب است كه حرف دارد و البته حرفش را منصفانه و به دور از نگاهی سطحی و جانبدارانه می زند. فصل گفتگوی بين شهرزاد با پدرش در پاركينگ به نظرم بهترين فصل فيلم بهزادی ست.

پايان فيلم يك پايان خوب است. پايانی كه مشابه طول روايت داستان، نگاه منصفانه ای به نسلی دارد كه معمولاً در فيلم هايمان، اكثراً به عنوان «نسل اشتباهات»، «نسل خام» و «نسل محكوم» به چشم می آيد. راستی اين «خارج» كه اين گروه تئاتر می خواستند بروند دقيقاً كجای خارج بود؟!

منبع: سایت سینمایی «سی نت»

آخرین مطالب این بخش دسته‌بندی نشده

تیم فوتبال الهلال عربستان به دنبال جذب هافبک رومانیایی تیم اندرلخت بلژیک است. به نقل از مهر، الهلال عربستان قصد دارد یک هافبک تهاجمی را به جای کارلوس ادواردو برزیلی که دچار مصدومیت شده است، جذب کند. ...
چه کسانی سال آینده یارانه می‌گیرند؟/8 مسکن بسیار قوی خانگی و گیاهی بدون هیچ عارضه جانبی/تذکر لبنانی‌ها به همسر ترامپ+عکس/شدت زمین لرزه احتمالی تهران چقدر خواهد بود؟به گزارش گروه وبگردی ملکانه؛ در این بسته خبری، گلچینی از پربازدیدترین اخبار گروه وبگردی را مشاهده...
مدیر روابط عمومی باشگاه تراکتورسازی تبریز گفت: حضور محمد ابراهیمی در لیست مازاد تراکتورسازی صحت ندارد.به نقل از مهر، محمد جواد پاینده درباره شایعات به وجود آمده در خصوص معاوضه محمد ابراهیمی از تراکتورسازی تبریز با لوسیانو پریرا بازیکن نفت...
سرمربی تیم فوتبال استقلال امروز جلسه‌ای را با مجتبی جباری هافبک این تیم که مدتها بلاتکلیف بود، برگزار کرد.به نقل از مهر، جلسه وینفرد شفر با مجتبی جباری عصر امروز سه شنبه در هتل المپیک برگزار شد. ...


  • دانلود آهنگ جدید سامان جلیلی به نام قدم بزن

    دانلود آهنگ جدید سامان جلیلی به نام قدم بزن

    دانلود آهنگ جدید مهدی احمدوند به نام عشق من دانلود آهنگ جدید حمید عسکری به نام این حرفا حالیش نیست دلم دانلود آهنگ جدید فرزاد فرزین به نام روزای تاریک دانلود آهنگ جدید شهرام ناظری به نام برگ ریزان
    جدیدترین ترانه ها
  • آخرین مطالب